پنبه از پر کشت ترین محصولات کشاورزی در جهان است و پایه یکی از بزرگترین صنایع در دنیاست.الیاف پنبه ویژگی هایی مانند استحکام بالا , رنگ پذیری , دوام بالا و مقاومت خوب در برابر گرما و سرما دارد و از این نظر قابل توجه است.
گیاه پنبه نسبت به شرایط اقلیمی گوناگون مقاوم است.کشت پنبه جایگاه بالایی در تناوب زراعی دارد و عملکرد کشت محصول بعدی را افزایش خواهد داد.
ما در این مقاله شرایط کاشت پنبه از نظر اقلیم , خاک و ….. را بررسی می کنیم. انواع روش های کاشت را می گوئیم و مراحل رشد گیاه پنبه را معرفی می کنیم. در انتها نظر کارشناسان وینگر را درمورد رشد بهتر پنبه در هر مرحله عنوان
می کنیم و برای هر مرحله و نتیجه ای بهتر محصول معرفی می کنیم.
اقلیم مناسب پنبه
طول دوره مورد نیاز پنبه 150 تا 200 روز است.در این مدت گیاه نباید در معرض سرمای شدید و یخبندان باشد و باید دمای محیط بالاتر از 15 درجه سلیسیوس باشد.
گیاه پنبه از لحاظ نوری در طول یک شبانه روز خنثی محسوب می شود و تحقیقات نشان می دهد که بعد از گلدهی پنبه , تشکیل میوه تحت تاثیر طول روز قرار دارد و میوه دهی در روزهای کوتاه بهتر انجام می شود.
بطور متوسط رطوبت مورد نیاز گیاه پنبه 10 هزار متر مکعب است . البته دقت کنید که بارندگی بعد از شکوفایی غوزه گیاه سبب افت کیفیت محصول نهایی می شود.خشکی شدید و یا تنش رطوبتی در مرحله تشکیل غوزه ها موجب ریزش غوزه می شود.
جریان هوا و بادهای ملایم در طی رشد گیاه پنبه میزان و شدت بیماری ها را کاهش خواهد داد ولی وزش بادهای شدید و خشک در مرحله تلقیح گل و رسیدگی دانه ها سبب کاهش کیفیت و کمیت محصول می شود.
خاک مناسب پنبه
گیاه پنبه سازگاری خوبی نسبت به انواع خاک های کشاورزی دارد ولی مناسب ترین و ایده آل ترین خاک برای کاشت این گیاه خاک های رسوبی و جلگه ای است که عمق زیادی دارند و برای زهکشی مناسب هستند.
بهترین خاک برای کشت پنبه آنهایی هستند که 2 تا 4 درصد ماده آلی دارند.گیاه پنبه نسبت به شوری مقاوم است و میتواند تا EC= 16 را تحمل کند.
کاشت پنبه
برای کاشت پنبه باید زمین زراعی را خاک ورزی کرد . بهترین عملکرد برای کشت پنبه زمانی است که شخم پاییزه انجام شود.درمناطقی که بارندگی های بهاره زیاد است باید شخم پاییزی انجام شود ولی در مناطقی که بارندگی پاییزه و زمستانه بالایی دارند شخم پاییزی توصیه نمی شود و باید با کاشت گیاه پوششی از بافت خاک محافظت کرد.
(برای دانستن انواع خاک مناسب کشاورزی این مقاله را بخوانید .)
آب مورد نیاز پنبه
پنبه به رطوبت مداوم مخصوصا در زمان گلدهی و تشکیل غوزه نیاز دارد. کم آبی و زیاد بودن آب برای گیاه پنبه نامناسب است. شناخت درست از نیاز های آبی گیاه میتواند کیفیت بالای الیاف و عملکرد بهتر محصول را تضمین کند.
انواع روش کاشت پنبه
پنبه با روش های مختلفی کشت می شود که به نوع خاک و اقلیم بستگی دارد. انواع روش های کشت پنبه عبارتند از :
- کاشت ردیفی سنتی
- کاشت دقیق بذر پنبه
- روش پشته و جوی
- کاشت همراه با آبیاری قطره ای
- کاشت بدون شخم
بهترین زمان کاشت پنبه
بهترین زمان کاشت پنبه زمانی است که دمای خاک به حداقل 18 تا 20 درجه سانتیگراد رسیده باشد. این زمان در بیشترین مناطق اواخر بهار است.
کاشت زود هنگام سبب کاهش عملکرد و کندی جوانه زنی می شود و کشت دیر هنگام گیاه را در معرض گرما یا آفت قرار می دهد.
رشد گیاه پنبه
پنبه بطور طبیعی یک گیاه چند ساله است اما این محصول مستلزم برداشت بصورت سالانه است تا بهترین کیفیت را داشته باشد. رشد گیاه پنبه در بازه زمانی 140 روزه است و شامل 5 مرحله :
1.جوانه زنی بذر :
بذر پنبه یک پوشش بذری دارد که توسط 2 لپه احاطه می شود. لپه ها حاوی موادغذایی هستند که انرژی لازم برای جوانه زنی و رشد اولیه را فراهم می کند.حدود 14 الی 15 روز بعد از کاشت جوانه ظاهر می شود. لپه ها پس از آزاد شدن از درون خاک با قرار گرفتن در معرض نور کلروفیل تولید می کنند که توانایی سنتز غذا را از طریق فتوسنتز ایجاد می کند.
2.خروج اولین برگ :
10 الی 12 روز بعد از جوانه زنی برگ های جوان رشد می کنند و به برگ های واقعی تبدیل می شوند.در ابتدا رشد برگ به نسبت رشد ریشه نسبتا کند است و تقریبا طول عمر برگ ها 70 روز است.
3.تشکیل غنچه :
بعد از خروج جوانه ها از خاک حدود 35 الی 45 روز طول می کشد که غنچه ها ظاهر شوند. غنچه ها سبز رنگ هستند و 3 هفته بعد از رویش گل می دهند.
4.تشکیل گل :
با ظاهر شدن گل ها جوانه های جدید هم پدیدار می شود.برای رسیدن به مرحله بلوغ گل حدود 6 الی 7 هفته نیاز است. بعد از ظاهر شدن گل گرده افشانی آغاز می شود.در زمان گلدهی رشد رویشی شاخه ها کاهش می یابد. هرچقدر زمان گلدهی طولانی تر شود تعداد گل روی بوته افزایش می یابد.
5.تشکیل غوزه و بلوغ :
غوزه بعد از لقاح رشد می کند, گلبرگ های آن میریزد و قسمت سفید و کرکی نمایان می شود.بین 18 الی 21 روز بیشترین رشد اتفاق می افتد و و تا 25 روز بعد الیاف دوباره رشد می کنند. برای رسیدن به بلوغ کامل 50 روز زمان لازم است که بسته به شرایط محیطی ممکن است متفاوت باشد.الیاف پنبه از غوزه های شکافته شده بیرون میزند و در این مرحله پنبه خشک شده از بوته ها چیده و جدا می شود.
پیشنهاد کارشناسان وینگر برای کشت پنبه
کارشناسان وینگر برای افزایش رشد و عملکرد پنبه در هر مرحله از رشد برنامه تغذیه ای مناسبی ارائه می دهند.
- مرحله رشد اولیه : استفاده از ارگو وینگر به استقرار بهتر گیاه و افزایش رشد ریشه و سبزینگی اولیه کمک می کند.
- مرحله رشد رویشی : ترکیب فیش وینگر + ارگو وینگر بهترین انتخاب است زیرا با تامین مواد غذایی و ترکیبات محرک رشد باعث افزایش رشد رویشی , شادابی و تقویت بوته می شود.
- مرحله غوزه بندی : در این مرحله استفاده از کربو وینگر توصیه می شود. همچنین ترکیب کربو وینگر +ارگو وینگر یکی از بهترین گزینه ها برای پنبه است زیرا با کاهش تنش های محیطی به بهبود رشد , افزایش کیفیت غوزه ها و دستیابی به عملکرد بالاتر کمک می کند.
